Na posiedzeniu Zgromadzenia Ogólnego Organizacji Narodów Zjednoczonych (ONZ) światowi przywódcy zatwierdzili nową deklarację polityczną w sprawie „Powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego (UHC): poszerzania naszych ambicji w zakresie zdrowia i dobrego samopoczucia w świecie po pandemii”.
Deklarację tę okrzyknięto istotnym katalizatorem dla społeczności międzynarodowej, umożliwiającym podjęcie dużych i odważnych działań oraz zmobilizowanie niezbędnych zobowiązań politycznych i inwestycji finansowych, aby osiągnąć cel UHC w postaci celów zrównoważonego rozwoju (SDG) do roku 2030.
Cel UHC mierzy zdolność krajów do zapewnienia potrzebnej opieki zdrowotnej każdemu, kiedy i gdzie jej potrzebuje, bez narażania się na trudności finansowe. Obejmuje pełne kontinuum kluczowych usług, od promocji zdrowia po profilaktykę, ochronę, leczenie, rehabilitację i opiekę paliatywną. Niepokojące jest to, że globalny postęp w kierunku UHC w dużej mierze utrzymuje się w stagnacji od 2015 r., a następnie utknął w martwym punkcie w 2019 r.
Pilność deklaracji widać w zdumiewających statystykach. W 2021 r. co najmniej 4,5 miliarda ludzi, czyli ponad połowa światowej populacji, nie było w pełni objętych podstawowymi usługami zdrowotnymi. Dwa miliardy ludzi doświadczyło trudności finansowych, z czego ponad 1,3 miliarda zostało zepchniętych lub jeszcze bardziej zepchniętych w ubóstwo po prostu próbując uzyskać dostęp do podstawowej opieki zdrowotnej – surowa rzeczywistość pogłębiających się nierówności w zdrowiu.
„Ostatecznie powszechne ubezpieczenie zdrowotne jest wyborem – wyborem politycznym” – powiedział dr Tedros Adhanom Ghebreyesus, dyrektor generalny WHO. „Zatwierdzona dziś przez kraje deklaracja polityczna jest mocnym sygnałem, że dokonują takiego wyboru. Ale wyboru nie dokonuje się tylko na papierze. Odbywa się to w ramach decyzji budżetowych i decyzji politycznych. Przede wszystkim osiąga się to poprzez inwestowanie w podstawową opiekę zdrowotną, która stanowi najbardziej włączającą, sprawiedliwą i skuteczną ścieżkę do powszechnej opieki zdrowotnej”.
Punkt zwrotny w korekcie kursu
W Deklaracji Politycznej Głowy Państw i światowi przywódcy zobowiązali się do podjęcia kluczowych działań krajowych, dokonania niezbędnych inwestycji, wzmocnienia współpracy międzynarodowej i globalnej solidarności na najwyższym szczeblu politycznym w celu przyspieszenia postępu w kierunku UHC do 2030 r., stosując podejście oparte na podstawowej opiece zdrowotnej (PHC). .
Aby opieka zdrowotna była naprawdę powszechna, konieczne jest przejście od systemów opieki zdrowotnej projektowanych wokół chorób do systemów zaprojektowanych z myślą o ludziach. PHC, podejście do wzmacniania systemów opieki zdrowotnej skupione na potrzebach ludzi, to jeden z najskuteczniejszych obszarów inwestycji przyspieszających postęp w kierunku UHC.
Kraje, które przyjęły podejście PHC, mają większą zdolność do szybkiego budowania silniejszych i bardziej odpornych systemów opieki zdrowotnej, aby dotrzeć do osób najbardziej bezbronnych i osiągnąć wyższy zwrot z inwestycji w opiekę zdrowotną. Co najważniejsze, zapewniają one większej liczbie osób dostęp do podstawowych usług zdrowotnych i uprawnienie do uczestniczenia w podejmowaniu decyzji mających wpływ na ich zdrowie i dobrostan.
Szacuje się, że potrzebne są dodatkowe inwestycje o wartości 200–328 miliardów dolarów rocznie, aby zwiększyć skalę podejścia PHC w krajach o niskich i średnich dochodach (np. do około 3,3% produktu krajowego brutto). Mogłoby to pomóc systemom opieki zdrowotnej zapewnić do 90% podstawowych usług zdrowotnych, uratować co najmniej 60 milionów istnień ludzkich i wydłużyć średnią długość życia o 3,7 roku do 2030 r.
WHO, poprzez swoją sieć ponad 150 biur krajowych i sześć biur regionalnych, zapewnia wsparcie techniczne w celu przyspieszenia radykalnej reorientacji systemów opieki zdrowotnej poprzez podejście skupione na POZ oraz zapewnia solidne wytyczne normatywne w celu śledzenia postępów w zakresie odpowiedzialności i wpływu.
Po przyjęciu przez Zgromadzenie Ogólne ONZ deklaracja polityczna będzie regularnie monitorowana pod kątem wdrożenia w celu zidentyfikowania luk i rozwiązań umożliwiających przyspieszenie postępu, a także omówiona na kolejnym specjalnym posiedzeniu wysokiego szczebla ONZ w 2027 r.
(WHO)
